Κρήνες του Ηρακλείου

Η πόλη του Ηρακλείου, από κτίσεως της, υπέφερε από λειψυδρία η οποία οφειλόταν στο ότι σε σχετικά κοντινή απόσταση δεν υπήρχαν κατάλληλες πηγές . Ως το 17ο αι. η πόλη υδρευόταν από υπόγειες δεξαμενές, από πηγάδια που υπήρχαν μέσα σε σπίτια, από δημόσια φρεάτια και μικρές κρήνες. Όλα αυτά όμως δεν έλυναν το πρόβλημα της ύδρευσης. Η πρώτη και σημαντικότερη προσπάθεια για να μεταφερθεί πηγαίο νερό στον διψασμένο Χάνδακα έγινε από τους Βενετούς. Ο Morosini ήταν όμως αυτός που έδωσε οριστική λύση με το μεγαλεπήβολο έργο της υδροδότησης, σχεδιάζοντας ένα υδραγωγείο μήκους 15 περίπου χιλιομέτρων, το οποίο μετέφερε τα νερά από πηγές του Γιούχτα. Το νερό διερχόταν μέσω ενός μεγάλου υδαταγωγού και με τη βοήθεια ειδικών υδατογέφυρων έφτανε στην τάφρο του φρουρίου του Χάνδακα και συνέχιζε την πορεία του εντός των τειχών μέσω υδαταγωγού, που περνούσε πάνω από τρεις καμάρες και τροφοδοτούσε έτσι την Κρήνη του Μοροζίνι.

Κρήνη Μοροζίνι

Κατασκευάστηκε από τον γενικό προβλεπτή Francesco Morosini τo 1628, ο οποίος, μέσα από ένα περίπλοκο για τη εποχή του σύστημα αγωγών, κατάφερε να φέρει νερό στη διψασμένη πόλη του Χάνδακα από τις πηγές των Αρχανών. Η οκτάλοβη δεξαμενή, που στηρίζεται πάνω σε ειδική εξέδρα, διακοσμείται με ανάγλυφες μυθολογικές παραστάσεις, και θαλάσσιες μορφές, όπως τρίτωνες, δελφίνια, αλλά και οικόσημα, ενώ το νερό έρεε από το στόμα των τεσσάρων λιονταριών. Στην κορυφή της κρήνης δέσποζε ένα υπερφυσικού μεγέθους μπρούτζινο άγαλμα του θεού Ποσειδώνα, με τρίαινα, το οποίο όμως κατέρρευσε πιθανώς από σεισμό και, φυσικά λόγω υλικού, ανακυκλώθηκε από τους μουσουλμάνους. Το εικονικό της παραστάσεως του θεού τους είχε κάνει να κρύψουν το άγαλμα με κιόσκι, όπως μας δείχνουν γκραβούρες του 18ου αι. Λόγω του αγάλματος αυτού οι Ενετοί την ανέφεραν σαν κρήνη του Γίγαντα και ο συμβολισμός είναι προφανής. Η θαλάσσια κραταιή Ενετία στα 4 σημεία του ορίζοντα της Μεσογείου, όπως κοιτούν τα 4 λιοντάρια, καθαρής τεχνοτροπίας Ροκοκό. Τα χαρακτηριστικά της τεχνοτροπίας είναι ορατά στο σημείο που αναπαριστούν την Ευρώπη από πίσω κατά ¾ στην ράχη του ταύρου.

Χάρτης